Alleen anders

Vorig jaar november was ik in Utrecht om voor de derde keer mee te doen aan een bijeenkomst van Tweeling Alleen. Met lotgenoten uit Nederland en België deelde ik in een besloten sfeer het verlies van een tweelingbroer of een tweelingzus. Om ervaringen en emoties de aandacht te geven die ze vragen en verdienen, was er geen programma. Gezeten rond een reeks tafels in een kring, met voor ons gebak van de organisatie, was ieder lid vrij over haar of zijn verlies te vertellen; nieuwe leden werden met extra zorg omringd.

Drie jaar geleden werd ik lid van Tweeling Alleen.  De eerste bijeenkomst beleefde ik als thuiskomen bij mezelf en mijn jong overleden tweelingzusje. Net als vele anderen kon ik eindelijk het altijd aanwezige gevoel een deel van mezelf kwijtgeraakt te zijn, een gevoel dat zich openbaarde in mijn leven tijdens een emotionele periode in 1996, zonder schroom delen.

En op de bijeenkomst in november vorig jaar vertelde ik de lotgenoten dat ik, vanwege het vermoeden van een chronische depressie, eind 2016 een therapeute had ontmoet die dit traumaverlies meteen begreep. Diezelfde maand nog ging ik met haar aan de slag om het tweelingverlies te duiden, de gevolgen een plek te geven. Ik werkte aan thema’s die mij belemmerden voor honderd procent in het leven te staan. Thema’s zoals verwarring over mijn identiteit en innerlijke eenzaamheid door het gemis, waren verweven met een sluimerend verlangen bij mijn tweelingzus te zijn; enkel om me weer compleet te voelen.

In de trein naar huis overpeinsde ik waarom wij tweelingen met een verloren tweelinghelft onder elkaar maar een half woord nodig hebben om elkaar te begrijpen, terwijl de meesten van ons in de geestelijke gezondheidszorg – zelfs bij rouwtherapeuten – tegen een muur van onbegrip aanlopen. Titels van informatieve boeken konden we die middag niet uitwisselen. Die zijn er gewoonweg niet ontdekten we. In Nederland en België is weinig tot niets bekend over de gevolgen van zo’n ingrijpend verlies bij de geboorte of daarna.

Daarom kom ik tot de conclusie dat er werk aan de winkel is voor mij! Ik ben niet voor niets een ervaringsdeskundige in de ban van het schrijven. Ik ga het thema Verder leven zonder tweelinghelft in een helder daglicht stellen. Daarmee wil ik bereiken dat de geestelijke gezondheidszorg voldoende inzichten opdoet om óók behandeling en rouwbegeleiding aan te bieden bij tweelingverlies.

Hoewel:  in een helder daglicht stellen.  Hoe pak ik dat aan? Ik mis de vaardigheid om als ervaringsdeskundige halve tweeling naar buiten te treden. Moet ik dan niet over mijn eigen schaduw heen springen, zelfs over die van mijn tweelingzusje.  En hoe bereik ik de media en de gezondheidszorg?   

Van de schrik bekomen door de obstakels die ik voor me zag en ook nieuwsgierig geworden vraag ik me af: wil ik deze missie echt op mijn schouders nemen? Dit voorjaar kan ik tenminste wel beginnen om mensen op weg te helpen die het internet afstruinen: wanhopig op zoek naar informatie over tweelingverlies.

Ik besluit: ik lanceer deze nieuwe website: Verder leven zonder tweelinghelft, hoe moet dat? De titel trekt beslist de aandacht van zorgprofessionals die gespecialiseerd zijn in verlies en rouw. Stap voor stap ga ik mijn plan uitvoeren

Met regelmaat wil ik bloggen over het fenomeen halve tweeling.  In elk blogartikel ga ik beschrijven hoe ik mijn tweelinggevoel onderzocht en ontrafelde. Vanzelf zal dan ook mijn boek MaaikeMij in beeld komen Want tijdens het schrijven van dit verhaal kwam ook het eeneiige tweelingschap levendig naar voren. Daarom heb ik dit boek behalve aan ouders met een gehandicapt kind, óók opgedragen aan tweelingen die zonder tweelinghelft verder moeten leven.

Ik hoop dat deze blogartikelen reacties losmaken op sociale media. Dat lezers me in contact brengen met mensen die, net als ik, op jonge leeftijd hun tweelingzus of -broer verloren zijn, ervaringsdeskundigen. Het zou fijn zijn als ik hen mag interviewen, ook met aandacht voor hun familie en naasten. En nog fijner zou het zijn dat daardoor steeds meer bekend wordt dat ik de bundel Verder leven zonder tweelinghelft aan het samenstellen ben.

Met de vurige wens dat de bundel die ik aan het schrijven ben wordt uitgegeven en behalve door lotgenoten en hun geliefden ook enthousiast in ons zorgland wordt ontvangen, waag ik een blik in de toekomst. Ik hoop dat ik op mijn oude dag kan terugkijken op een leven waarin mijn missie is vervuld.  Tweelingen die kampen met tweelingverlies worden voldoende gezien, gehoord en geholpen door behandelaars in de geestelijke gezondheidszorg.

tweelingverliesDe noodzaak van deze missie brengt me weer terug naar vorig jaar november, bij Tweeling Alleen. Lotgenoten die met openbaar vervoer naar Utrecht Centraal kwamen gereisd, werden achter de poortjes opgevangen door de organisatie. Van het station liepen we naar het gebouw waar de bijeenkomst zou zijn. Ik liep naast een nieuw lid. Gedoken in onze winterjassen luisterde ik naar de aarzelende woorden, hoorde de wanhoop en machteloosheid erin. Het herinnerde me aan de emotionele jaren na 1996, toen het gevoel een deel van mezelf kwijt te zijn veranderde in een sluimerend verlangen bij mijn tweelingzusje te zijn. Ook bij mij werden de gevolgen van het op jonge leeftijd een tweelinghelft verliezen door de geestelijke gezondheidszorg weggewuifd en zelfs door de psychiater genegeerd.
Om het nieuwe lid gerust te stellen vertelde ik dat de eerste bijeenkomst bij Tweeling Alleen, alleen al door het luisteren naar verhalen van lotgenoten, mij had doen thuiskomen bij mezelf en mijn eeneiige tweelingzus. Uit pure opluchting riep ik na afloop tegen de organisatie: ‘Ik ben niet gek. Alleen anders.’

Ria Knijnenburg

Op dit blog deel ik mijn inzichten en ervaringen op het gebied van (de gevolgen van) tweelingverlies.
Ik debuteerde met het boek MaaikeMij en publiceerde verhalen, columns en gastblogs. Daarnaast deed ik journalistiek werk en gaf gastlezingen over de zorg.

6 Replies to “Alleen anders”

  1. Mijn ex-echtgenoot (al bijna 20 jaar) is de helft van een tweeling waarvan hij alleen levend ter wereld kwam.
    Het was een moeizaam huwelijk met deze man en ik heb wel eens gedacht en ook gezegd dat hij misschien altijd wel zijn zusje heeft gemist. Er werd nooit over gesproken, ook niet door zijn ouders. Mijn schoonmoeder kreeg het advies om maar zo snel mogelijk een tweede kind te krijgen en dat terwijl mijn ex echtgenoot een moeilijk kind was dat niet wilde eten en drinken en veel ziek was.

    1. Zo herkenbaar Wilma. Niets zeggen. Ook door de tijdsgeest: geen rekening houden met de overgebleven tweelinghelft. Met alle gevolgen van dien, dus ook in latere relaties. Dankjewel dat je dit wilde delen.

  2. Alhoewel het geen thema is waar ik zelf mee te maken heb, spreekt jouw artikel mij enorm aan. Ik vind het geweldig hoe sereen jij dit moeilijk thema onder woorden kan brengen. Ik wens je dan ook alle succes toe met jouw missie!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *